Paweł K. Boratyński dnia 19 kwietnia 2009

Wzrok: terapia kolorem

Jeśli kiedykolwiek widziałeś światło słoneczne przechodzące przez pryzmat, to doświadczyłeś widoku jak złożone jest światło ze wszystkich kolorów tęczy. Możesz nie wiedzieć tego, że to co widzisz jako materialny obiekt to właśnie światło. Każdy przedmiot pochłania pewne fale świetlne a inne odbija. Na przykład, czerwone jabłko pochłania większość niebieskich i żółtych fal ale nie czerwone. Oko wychwytuje fale odbijane od powierzchni przedmiotu i wysyła je do mózgu, który rozpoznaje je jako to co rozumiesz jako „czerwony”.

Światło dociera do mózgu, szczególnie do obszaru zwanego podwzgórzem. Podwzgórze reguluje i kontroluje gruczoły nadnercze, przysadkę, grasicę i cały układ dokrewny. Wiem, że bez właściwego kontaktu ze światłem, rozwijają się schorzenia. Na przykład, SAD (okresowe zaburzenia afektywne) jest rodzajem depresji, leczonej przy użyciu terapii światłem o pełnym spektrum. Bez światła, rośliny tak jak i pozostałe formy życia, nie mogły by przetrwać. Kultury wielbiące słońce, uważają je za źródło wszelkiego życia. Jak barwy i światło wpływają na dosze? Informacje o barwach wysyłane przez fale światła wpływają na dosze a tym samym na zdrowie.

  • Osobom Vata najlepiej służy żółty, pomarańczowy i biały. Małe ilości czerwonego, zielonego, niebieskiego i fioletu są także stabilizujące. Osoby te powinny unikać czerni, szarości, brązu i innych ciemnych barw.
  • Osobom pitta najlepiej pasuje biel, zieleń i niebieski. W małych ilościach korzystne są także szarości i brązy. Powinni jednak unikać ostrych jasnych barw jak czerwień czy czerń.
  • • Osoby typu kapha najlepiej wykorzystują czerwień, pomarańczowy oraz złoty a w mniejszym natężeniu czarny, szary i brązowy. Niekorzystne są natomiast biały, różowy oraz blado zielony i blado niebieski.

Oprócz tych ogólnych informacji, pewne kolory mają konkretne właściwości. Na przykład:

  •  Czerwień buduje krew, poprawia produkcję czerwonych krwinek, wzmacnia krążenie oraz wpływa na procesy twórcze.
  • Żółty stymuluje agni, zwiększa asymilację i podnosi świadomość.
  • Pomarańczowy zwalcza bakterie, wzmacnia układ odpornościowy i pobudza wiedzę.
  • Niebieski jest chłodzący, poprawia percepcję i zmniejsza ból.
  • Zielony jest uspokajający, odświeżający i energetyzujący.

Jak korzystać z terapii barwą i światłem Najzdrowszą postacią światła jest światło słoneczne lub sztuczne światło o pełnym spektrum. Oprócz kontaktu ze światłem słonecznym przez co najmniej dwadzieścia minut dziennie oraz sprawianiu aby jak najwięcej tego światła było w twoim domu i miejscu pracy, możesz uwidocznić pewne barwy w swoim otoczeniu (mebli, ścian, podłóg, ubrań itd.) aby wspomóc balansowanie doszy i zdrowia.

Możesz także skorzystać z poniższej formy terapii światłem. Oto jak to działa: Umieść filtr w zalecanym kolorze wokół czystego szklanego słoika. Nalej do słoika gotowanej wody i postaw przy oknie, przez które dociera światło słoneczne. Zostaw słoik przy oknie przez osiem godzin kiedy świeci słońce. Codziennie pij do około 120 gram tej wody w ciągu dwóch do trzech godzin od zdjęcia filtra ze słoika. Konieczna jest zmiana filtra co jakiś czas aby zachować koncentrację barwy.   

Tagi: , , ,

Paweł K. Boratyński dnia 17 kwietnia 2009

Zapach: Aromaterapia

Zmysł zapachu jest znacznie niedoceniany. Może wcześnie ostrzec cię przez pożarem, wspomóc zainteresowanie seksualne lub zwiększyć apetyt oraz wydobyć głęboko skrywane wspomnienia. Bez zapachu nie mógłbyś rozróżnić smaku jabłka od smaku cebuli czy ziemniaka: 80 procent zdolności rozpoznania smaku wynika z zapachu. Jak zwykły wdech może mieć taką moc?

Węch zawdzięcza swój potencjał temu, że jest bezpośrednio połączony z obszarami mózgu tworzącymi emocje. Gdy wdychasz zapach, jego molekuły stymulują dwie małe membrany znajdujące sie głęboko w nosie. Stymulują one receptory wywołujące sygnały elektryczne do układu limbicznego i podwzgórza. Te części mózgu aktywują, kontrolują i integrują części układu nerwowego, dokrewnego i wiele innych funkcji organizmu włącznie z biciem serca, oddychaniem, temperaturą, poziomem cukru, budzeniem, spaniem i popędem seksualnym. Znajdują się tam także twoje najbardziej podstawowe emocje jak przyjemność, złość smutek czy strach.

Aromaterapia, używająca specyficznych olejków aromatycznych, jest zabiegiem poprawiającym brak równowagi doszy. Działa poprzez docieranie wewnątrz pamięci i złamanie schematu zachwianej równowagi tam zapisanego. W ten sposób, szybko, skutecznie i przyjemnie leczy pamięć z traumy i chorób.

•         Vata uspokaja się przy ciepłych, słodkich i kwaśnych zapachach jak bazylii, pomarańczy, róży, pelargonii i goździków. Vata, przy braku równowagi mają skłonność do strachu a aromaterapia utrzymuje ich pozytywne emocje radości i kreatywności.

•         Pitta równoważone są przez słodkie, chłodne aromaty jak zapach drzewa sandałowego, róży, mięty, cynamonu i jaśminu. Dzięki aromaterapii, podirytowanie i złość zamieniają się w kreatywność i entuzjazm.

•         Kapha reaguje na zapachy ostre jak jałowca, eukaliptusa, kamfory, goździków i majeranku. Zapachy te usuwają ich cynizm i apatię i wspomagają ekstrawertyzm, kontakty towarzyskie i energię.

Jak Korzystać z Aromaterapii?

Istnieje wiele sposobów abyś łatwo mógł wykorzystać powyższe kombinacje aromatycznych olejków aby stabilizować każdą doszę i jej podstawowe emocje. Możesz umieścić kilka kropli olejku w specjalnym krążku nad żarówką. Zapach będzie wyzwalany jak długo żarówka będzie włączona. Możesz użyć specjalnego dyfuzora, który wykorzystuje świeczkę podgrzewającą wodę z olejkami. Możesz stworzyć rozpylacz z kombinacją olejku, wody i lecytyny (aby olejek i woda się wymieszały). Możesz rozpylać olejek w łazience. Czas przed snem jest idealny dla aromaterapii ale każda pora jest odpowiednia.

Zalecenia ostrożności

Nigdy nie zażywaj olejków wewnętrznie. Rozcieńczaj esencje olejków olejkiem nośnym przed aplikowaniem na skórę. Najbardziej powszechnym olejkiem nośnym jest łogowy, który jest odpowiedni dla osób typu vata i zaburzeniami vata. Olejek kokosowy jest zalecany dla pitta, a lniany dla kapha. Z reguły dajemy 10 kropel esencji na 120 gram olejku nośnego.

 

 

 

Paweł K. Boratyński dnia 15 kwietnia 2009

Smak: terapia przyprawami

Smak odgrywa istotną rolę w drodze Ajurwedy w zrozumieniu ludzkiego umysłu i ciała. Według Ajurwedy, każdy smak jest energetyczną wiązką informacji odbieraną przez kubki smakowe na języku. Istnieje dziewięć tysięcy kubków smakowych, które gdy są stymulowane wysyłają impulsy nerwowe do specjalnych ośrodków smakowych znajdujących się w korze mózgowej i wzgórzu. Smaki te, zwane rasas, rozpoznawane są jako słodki, kwaśny, słony, gorzki, ostry i cierpki. Jeśli nie odczuwasz wszystkich sześciu smaków każdego dnia, twój mózg nie posiada stymulacji odżywczej.

Jak  smak wpływa na dosze?

Słodki składa się z elementów ziemi i wody. Jego smak jest przyjemny. Sprawia, że czujemy się zadowoleni i właśnie dlatego wiele matek instynktownie próbuje uspokajać swoje dzieci słodkimi upominkami. Ajurweda uważa słodki smak w formie jedzenia i przypraw za jeden z najbardziej leczniczych środków na każde słabości.

Słodki jest najbardziej balansujący u osób młodych i starszych a także dla vata i pitta. Zakłóca kapha. Słodki wiąże się ze smakiem naturalnych cukrów w wielu owocach jak brzoskwinie, słodkie śliwki, winogrona, melony czy pomarańcze, warzywach jak słodkie ziemniaki, marchewka czy buraki oraz w mleku, maśle, ryżu, chlebie pszennym a także ziołach i przyprawach jak bazylia, lukrecja i koper. Ajurweda odradza spożywanie słodyczy przetworzonych jak batoniki, które zawierają także dodatki, barwniki i konserwanty.

Słony składa się z wody i ognia i obecny jest w soli stołowej, soli kamiennej, morskiej i wodorostach.  Sól, podstawowa jednostka elektryczności, pomaga vata zachować nawilżenie. Osoby typu pitta i kapha powinny spożywać sól w ilościach umiarkowanych. Sól poprawia elastyczność stawów, zwiększa aktywność trawienną i poprawia smak jedzenia. Za dużo soli powoduje zmarszczki, pragnienie, schorzenia skóry i osłabienie.

Kwaśny, złożony z ziemi i ognia, powoduje uczucie ryzyka. Zamknij oczy. Wyobraź sobie cierpką, soczystą, żółtą cytrynę. Wyobraź sobie, że bierzesz ją do ust. Możesz czuć szczypanie zębów, usta i oczy mogą się zaciskać i wilgotnieć a przyjemność będzie ledwie dostrzegalna. Kwaśny smak można znaleźć także w innych owocach cytrusowych, w piklach, w miso (sfermentowanej paście sojowej), occie, jogurcie, serze i kwaśnej śmietanie oraz w ziołach jak kminek, kolendra czy goździki. Jest korzystny dla serca, trawienia i wchłaniania. Polepsza kapha i pitta i zmniejsza vata. Zbyt duże ilości mogą powodować słabość i zawroty głowy.

Gorzki jest smakiem złożonym z powietrza i przestrzeni. Większość ludzi w krajach zachodnich nie zna smaku goryczy, oprócz tego w kawie, do której i tak dodają słodziki i śmietankę. Jednak gorycz uważana jest za jeden z najbardziej leczniczych smaków. Gorzkie pokarmy i zioła są osuszające i chłodzące i powodują lekkość a przez to balansują kapha i pitta ale szkodzą vata. Zbyt duże ilości goryczy w diecie spowodują odwodnienie. Gorzkie są rabarbar, gorzki melon, włoska kapusta, szpinak czy boćwina a także kozieradka i kurkuma.

Ostry składa się z ognia i powietrza. Wzmacnia smak i trawienie, dostarcza ciepło i suchość oraz stymuluje zastałą emocjonalną ama. Balansuje kapha, która wymaga go w diecie.

Osoby typu vata muszą używać go w małych ilościach, które są ogrzewane ale łatwo przez niego wysuszane. Pitta, które posiadają własne naturalne ciepło, potrzebują bardzo małe ilości tego smaku a osoby o zachwianej równowadze pitta powinny zupełnie unikać tego smaku. Pikantne i ostre pokarmy to m.in. cebula, czosnek, pieprz cayenne, pieprz czarny, gorczyca i imbir.

Cierpki, składający się z powietrza i ziemi, jest prawdopodobnie najmniej znany umysłom i podniebieniom w świecie zachodnim. Cierpkie pokarmy i zioła wyciskają wodę. To one sprawiają, że twoje usta są pomarszczone po ich spożyciu i są to np. jabłka, borówki, granaty, piżmian, fasole, gałka muszkatołowa, pietruszka, szafran i bazylia. Cierpki smak jest równoważący dla osób kapha, które mają skłonności do nadmiernej ilości wody oraz dla pitta ale szkodzi vata, które i tak są już wysuszone.

Jak korzystać z terapii przyprawami

Pokarmy, zioła i przyprawy zalecane na tym blogu oparte są częściowo na efekcie jaki każdy smak ma na dosze. Smak jest także jednym z wyznaczników farmakologii ajurwedyjskiej i jest podstawą terapii przyprawami. Najprostszym i najtańszym sposobem włączenia tej terapii do twojego życia jest użycie churna. Churna to kombinacje sproszkowanych przypraw ze wszystkimi sześcioma smakami, gdzie dominują te przeznaczone dla vata, pitta lub kappa. Należy jedynie posypać mieszanką swoje potrawy co najmniej raz dziennie, tak samo jak solą czy pieprzem. Churna dostępne są w sprzedaży. Możesz także użyć poniższych przepisów aby sporządzić własne. Zakup zioła i przyprawy, zmieszaj i przechowuj w poręcznym słoiku lub pojemniku.

Churna letnia

Stabilizuje pitta. Używaj od lata do późnej jesieni. Połącz 1 porcję cynamonu, kardamonu, lukrecji, maku, kurkumy i cukru z połową porcji gałki muszkatołowej.

Churna zimowa

Stabilizuje vata. Używaj od późnej jesieni do późnej zimy, w zależności od klimatu w którym mieszkasz.

Zmieszaj 1 porcję cynamonu, kminu, kopru, kozieradki i imbiru z połową porcji soli i pieprzu.

Churna wiosenna

Stabilizuje kapha. Używaj od wczesnej wiosny do wczesnego lata.

Wymieszaj po 1 porcji goździków, koperku, selera naciowego, imbiru, kminu, estragonu i pieprzu i połową porcji czosnku.

 


Tagi: , , , ,

Paweł K. Boratyński dnia 9 kwietnia 2009

Według Ajurwedy, nasze pięć zmysłów to przejścia do naszej wewnętrznej fizjologii. Twój mózg posiada 10 bilionów komórek nerwowych oraz ponad bilion obwodów elektrycznych. Zmysły wypełniają te obwody przez cały czas z nieustanną wytrwałością. Jednak mózg jest tylko jedną z części ciała. Diane Ackerman, w swojej książce „Naturalna historia zmysłów” pisze:

“Większość osób uważa, że umysł jest umieszczony w głowie ale najnowsze odkrycia fizjologii sugerują, że umysł nie przebywa naprawdę w mózgu, ale przemierza całe ciało na karawanach hormonów i enzymów, pracowicie nadając sens połączeniom dotyku, smaku, węchu, słuchu i wzroku.”

Wybór odpowiedniego środka dla biliona bilionów  i miliardów komórek może oznaczać różnicę pomiędzy wewnętrznym spokojem a wewnętrznym chaosem lub pomiędzy zdrowiem a chorobą. Postaram się teraz opisać podstawowe postawy wobec terapii pięciu zmysłów, które można używać w praktyce w celu odbudowania i utrzymania równowagi doszy. Zawarte tu proste praktyki są jednymi z najprzyjemniejszych i skutecznych w Ajurwedzie i uwzględniają użycie olejków eterycznych, smacznych przypraw, kompozycji muzycznych oraz specjalnych masaży.

Rozpoczynanie terapii ajurwedyjskiej od terapii pięciu zmysłów jest bardzo przyjemne i łatwe  i przez to daje też szybkie efekty. Terapie pięciu zmysłów są jeszcze bardziej skuteczne przy użyciu wraz z innymi podstawowymi praktykami Ajurwedy. W krótkim czasie można poczuć zmianę energii.

Ty także możesz stosować łatwe domowe techniki jako dodatek do podstawowych praktyk zapobiegawczych, odmładzających i wydłużających życie  oraz środki kulinarne zawarte.  Oprócz ogólnego zbalansowania, terapie pięciu zmysłów są także przydatne w leczeniu konkretnych problemów.

Pamiętaj, że podczas gdy terapia pojedynczego zmysłu jest często pomocna i przynosi ulgę przy danym symptomie, użycie wszystkich pięciu bardziej dogłębnie przeniknie do przyczyny schorzenia.

Zanim skupimy się na konkretnych terapiach, spróbujmy tego ćwiczenia zwiększającego świadomość tego co przyjmujesz przez zmysły. Udaj się na łono natury. Zamknij oczy i milcz przez pięć minut, zapisując w umyśle wszystko co słyszysz, czujesz, wdychasz. Otwórz oczy i zapamiętaj teraz wszystko co widzisz. Możesz także chcieć zapisać swoje obserwacje. Następnie, wykonaj to ćwiczenie na ruchliwej drodze, w miejscu pracy, w centrum handlowym czy centrum miasta. Porównując uczucia z tych różnych miejsc, powinno stać się jasne dlaczego zalecam spędzanie pewnej ilości czasu każdego dnia na łonie natury. Wybierz balkon, ogród, park, dziką głuszę – ale aby osiągnąć wewnętrzny pokój i uczucie połączenia z ziemią, musisz widzieć naturalne widoki, słyszeć naturalne dźwięki, czuć naturalne zapachy i czuć wiatr na twarzy i trawę pod stopami.

Oprócz tego, że podane praktyki ajurwedyjskie mają bezpośredni wpływ na twoje zdrowie, to także wyczulają zmysły na pochłanianie wszelkich form zmysłowych wrażeń. Jest wiele dowodów na to, że dobre samopoczucie jest dobre dla ciebie, a doświadczenie zadowolenia jest sposobem natury prowadzenia do doświadczeń wzmacniających zdrowie.

 

Tagi: , , , ,

Paweł K. Boratyński dnia 7 kwietnia 2009

Pożywienie zawiera pakiety inteligencji czy informacji, z których część jest analizowana przez naszą zdolność smaku. Także zioła i przyprawy są silnymi źródłami tych smaków a przez to są istotnym narzędziem do stabilizacji doszy. Oto jak sześć smaków, słodki, kwaśny, słony, gorzki, cierpki i ostry, wpływają na dosze:

 

VATA

PITTA

KAPHA

Stabilizuje:

Słodki*, kwaśny, słony

Słodki*, gorzki, cierpki

Ostry, gorzki, cierpki

Zakłócany:

Ostry, gorzki, cierpki

Kwaśny, ostry, słony

Słodki*, słony, kwaśny

 

Powszechne Przykłady

Słodki: cukier*, mleko, masło, ryż, miód, chleb

Kwaśny: jogurt, cytryna, ser

Słony: sól, wodorosty, sos sojowy, pikle

Ostry: pikantne przyprawy, pieprz, imbir, kumin

Gorzki: szpinak, inne warzywa liściaste

Cierpki: fasole, granaty

* Wszystkie trzy dosze powinny unikać białego cukru rafinowanego. Akceptowany jest sukanat, nowy produkt z soku organicznej trzciny cukrowej.

 

Sześć Własności

Oprócz sześciu smaków, jedzenie charakteryzuje się także sześcioma innymi własnościami, mającymi wpływ na dosze co także musi być wzięte pod uwagę. Ogólnie mówiąc, dosze zakłócane są pożywieniem o takich samych jak one cechach a stabilizowane przez pokarmy o cechach przeciwnych.

 

VATA

PITTA

KAPHA

Stabilizuje:

Ciężkie, oleiste, gorące.

Ciężkie, oleiste, zimne.

Lekkie, suche, gorące.

Zakłócany:

Lekkie, suche, zimne. 

Lekkie, suche, gorące.

Ciężkie, oleiste, zimne.

 

Powszechne Przykłady

Ciężkie: ser, jogurt, produkty pszenne, brązowy ryż, czerwone mięso, olej łogowy (sezamowy).

Lekkie: jęczmień, kukurydza, szpinak, jabłka, fasola złota, ryż basmati, kurczak, olej słonecznikowy.

Oleiste: nabiał, tłuszcze, oleje, większość orzechów, jaja.

Suche: jęczmień, kukurydza, ziemniaki, fasole, proso, gruszki.

Gorące/rozgrzewające: podgrzane pokarmy i napoje, olej łogowy, mięso, cebula, jaja.

Zimne/chłodzące: zmrożone lub schłodzone pokarmy i napoje, olej słonecznikowy, orzechy kokosowe, pszenica.

Tagi: , , , , , , , , , , , , ,